महाराष्ट्र स्थानिक स्वराज्य निवडणुका : नगरपालिका निवडणुकीची रणधुमाळी सुरू होणार! आचारसंहितेबाबत मोठी बातमी समोर

by Webdesk
29 Oct 2025

मुंबई : राज्यातील स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांची राजकीय रणधुमाळी आता प्रत्यक्षात सुरू होण्याच्या मार्गावर आहे. गेल्या काही वर्षांपासून रखडलेल्या या निवडणुकांबाबत सर्वोच्च न्यायालयाने दिलेल्या आदेशानंतर निवडणुकांच्या प्रक्रियेला गती मिळाली आहे. न्यायालयाने जानेवारी 2026 पूर्वी निवडणुका पूर्ण करण्याचे निर्देश दिल्याने राज्य निवडणूक आयोग आणि प्रशासनाने हालचालींना वेग दिला आहे. यानंतर सगळ्या प्रमुख राजकीय पक्षांनीही आपापली रणनिती आखण्यास आणि मतदारांशी संपर्क साधण्यास सुरुवात केली आहे. इच्छुक उमेदवारांनी आपल्या पक्षांतर्गत तिकीट मिळवण्यासाठी लॉबिंग सुरू केले असून, स्थानिक पातळीवर वातावरणही तापले आहे.

दरम्यान, नगरपालिकांच्या निवडणुकांबाबत महत्त्वाची माहिती समोर आली आहे. जिल्हा परिषद आणि पंचायत समित्यांच्या सार्वत्रिक निवडणुकांसाठी मतदार याद्या तयार करण्याची मुदत राज्य निवडणूक आयोगाने काही दिवसांपूर्वी वाढवली होती. यानंतर अशी चर्चा सुरू झाली की, राज्यात सर्वप्रथम नगरपालिका आणि नगरपंचायतींच्या निवडणुका पार पडतील आणि त्यानंतर जिल्हा परिषद व पंचायत समित्यांची निवडणूक प्रक्रिया राबवली जाईल. आता या दृष्टीने हालचाली सुरू झाल्याचे संकेत मिळत आहेत.

एका वृत्तपत्राने दिलेल्या माहितीनुसार, राज्यातील स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांचा कार्यक्रम अंतिम टप्प्यात असून, नगरपालिकांच्या निवडणुकांची प्रक्रिया डिसेंबरमधील विधिमंडळाच्या हिवाळी अधिवेशनाच्या आधीच पूर्ण होण्याची शक्यता आहे. सूत्रांच्या मते, राज्य निवडणूक आयोगाने यासाठी प्राथमिक आराखडा तयार केला असून, विविध प्रशासकीय विभागांशी समन्वय सुरू केला आहे. आयोगाने हिवाळी अधिवेशनादरम्यान जिल्हा परिषद आणि पंचायत समित्यांच्या निवडणुकांची आचारसंहिता लागू करण्याची तयारी केली आहे.

हिवाळी अधिवेशन चालू असताना आचारसंहिता लागू झाल्यास सरकारला कोणत्याही नवीन घोषणा किंवा योजना जाहीर करता येणार नाहीत. अशा परिस्थितीत अधिवेशन केवळ विधेयकांच्या मंजुरीपुरतेच मर्यादित राहण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे शासनाच्या निर्णयप्रक्रियेवर काही प्रमाणात निर्बंध येतील, पण लोकशाही प्रक्रियेचा गाडा पुढे नेण्यासाठी आयोगाने ठरवलेली वेळापत्रक पाळणे गरजेचे असल्याचे प्रशासनाचे मत आहे.

राज्यात डिसेंबरअखेरपर्यंत जिल्हा परिषद आणि पंचायत समित्यांच्या निवडणुका पूर्ण होतील, त्यानंतर जानेवारी महिन्यात किंवा त्यानंतर लगेचच महानगरपालिका निवडणुकांची घोषणा होऊ शकते. त्यामुळे हिवाळ्याच्या सुरुवातीला महाराष्ट्रात पुन्हा एकदा राजकीय वातावरण चांगलेच तापण्याची चिन्हे आहेत. मुंबई, पुणे, ठाणे, नागपूर, नाशिक, पिंपरी-चिंचवड यांसारख्या मोठ्या महानगरांमधील निवडणुका या टप्प्यानंतर होतील, अशी शक्यता व्यक्त केली जात आहे.

नगरपालिका आणि नगरपंचायत निवडणुका या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांचा पहिला टप्पा ठरणार आहेत. सूत्रांच्या माहितीनुसार, या निवडणुकांची आचारसंहिता नोव्हेंबरच्या पहिल्या आठवड्यात लागू होण्याची शक्यता आहे. एकदा आचारसंहिता लागू झाली की प्रशासन आणि राजकीय पक्षांची निवडणूक तयारी अधिकृतपणे सुरू होईल. या पार्श्वभूमीवर सर्व पक्षांनी आपले उमेदवार ठरवण्याचे काम गतीने सुरू केले आहे.

राज्यात सध्या सर्वच राजकीय पक्ष कार्यकर्त्यांच्या बैठका, संघटन रचना, आणि प्रचाराची दिशा ठरवण्यात गुंतलेले आहेत. भाजप, शिंदे गट, ठाकरे गट, राष्ट्रवादी काँग्रेसचे दोन्ही गट, आणि काँग्रेस या सर्वांनी नगर पातळीवरील कार्यक्रमांची आखणी सुरू केली आहे. कारण, या निवडणुका आगामी महानगरपालिका आणि पुढील विधानसभा निवडणुकांसाठीची दिशा ठरवतील, असे मानले जात आहे.

दरम्यान, सर्वोच्च न्यायालयाने दिलेल्या आदेशानुसार राज्यातील सर्व स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुका जानेवारी 2026 पूर्वी पूर्ण करणे बंधनकारक आहे. त्यामुळे निवडणूक आयोगावर वेळेत संपूर्ण प्रक्रिया पूर्ण करण्याचा दबाव आहे. मतदार याद्यांची अद्ययावत तयारी, प्रभाग आरक्षण सोडत, आणि उमेदवार नोंदणी अशा सर्व टप्प्यांवर काम युद्धपातळीवर सुरू आहे.

एकंदरीत, राज्यात स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांची उलटगणती सुरू झाली असून, नोव्हेंबरपासूनच आचारसंहिता लागू होऊन डिसेंबरमध्ये मतदान होण्याची शक्यता आहे. यानंतर लवकरच महानगरपालिका निवडणुकाही जाहीर होतील. त्यामुळे महाराष्ट्रातील राजकीय वातावरणात पुन्हा एकदा निवडणुकीचे वारे वाहू लागले आहेत, आणि सत्ताधारी तसेच विरोधक दोघांसाठीही हा काळ निर्णायक ठरणार आहे.

Image Courtesy:

02 Jan 2026

BMC Elections

Related News

BMC Election: किती उमेदवारांचे अर्ज वैध, किती बाद? मुंबई महापालिकेत अखेर कितीजण मैदानात?

मुंबईकरांसाठी मोठी घोषणा: १० रुपयांचा नाश्ता आणि महिलांना १५०० रुपये, ज्युनिअर ठाकरेंचा महामेगाप्लान उघड

BMC निवडणूक: ठाकरे बंधूंची 227 उमेदवारांची अंतिम यादी जाहीर! तुमच्या प्रभागातून कोण मैदानात? पाहा सविस्तर

Mumbai civic polls: NCP to approach State Election Commission, alleges bias favouring BJP–Shiv Sena candidates