BMC Elections

स्थानिक स्वराज्य निवडणुका : रात्रभर जागरण! दिग्गज नेत्यांची वाढली धाकधूक, मुंबई-ठाण्याच्या महापालिकांच्या आरक्षण सोडतीकडे सर्वांचे लक्ष

  • by Webdesk
  • 10 Nov 2025

Source: News 18 Marathi

 

मुंबई : राज्यात स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांची चाहूल लागली असून राजकीय वातावरण तापू लागले आहे. आज राज्यातील अनेक प्रमुख महापालिकांच्या प्रभाग आरक्षणाची सोडत निघणार आहे. आपल्या प्रभागाचे आरक्षण कायम राहावे, आपली राजकीय जमीन टिकून राहावी यासाठी अनेक अनुभवी आणि नवोदित नेत्यांनी देवाचा धावा केला आहे. या आरक्षण सोडतीकडे सर्वांचे लक्ष लागले असून अनेक दिग्गज नेत्यांचे राजकीय भवितव्य या निकालावर अवलंबून आहे. मुंबई, ठाणे, कल्याण-डोंबिवली, नवी मुंबई, पिंपरी-चिंचवड, नागपूर आणि सोलापूरसह राज्यातील अनेक महत्त्वाच्या महानगरपालिकांसाठी ही सोडत आज काढली जाणार आहे.
 
मागील काही वर्षांपासून विविध कारणांमुळे स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुका रखडल्या आहेत. मात्र, सर्वोच्च न्यायालयाने नुकतेच राज्य सरकार आणि निवडणूक आयोगाला ३१ जानेवारी २०२५ पर्यंत सर्व स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुका पूर्ण करण्याचे आदेश दिले. त्यानंतर राज्य निवडणूक आयोगाने महापालिका व नगरपालिकांच्या निवडणुकीचा कार्यक्रम जाहीर करण्यास सुरुवात केली आहे. त्यामुळे आजची आरक्षण सोडत या निवडणुकांपूर्वीचा सर्वात निर्णायक टप्पा ठरत आहे.
 
या सोडतीमुळे अनेकांचे राजकीय गणित बदलण्याची शक्यता आहे. काही विद्यमान माजी नगरसेवकांचे प्रभाग आरक्षित होण्याची शक्यता असल्याने त्यांचा “पत्ता कट” होऊ शकतो. तर काही ठिकाणी इच्छुकांची संख्या प्रचंड असल्याने उमेदवारीसाठी पक्षांतर्गत संघर्ष पेटण्याची चिन्हे दिसू लागली आहेत. अनेक ठिकाणी दोन गटांत विभागलेले कार्यकर्ते आता एकमेकांविरुद्ध लढण्यास तयार असल्याचेही दिसून येत आहे. काही प्रभागांमध्ये माजी नगरसेवकांना थेट एकमेकांसमोर निवडणुकीच्या मैदानात उतरावे लागणार असल्याने स्थानिक राजकीय समीकरणे पूर्णपणे बदलण्याची शक्यता आहे.
 
आरक्षण सोडतीनंतर राजकारणाचा रंग आणखी गडद होणार असल्याचे राजकीय वर्तुळात म्हटले जात आहे. या सोडतीनंतर काही नेते राजकीय घराण्यांचा वापर करून जागा राखण्याचा प्रयत्न करतील. आपल्या वॉर्डचे आरक्षण महिला वर्गासाठी लागल्यास काही माजी नगरसेवक आपल्या पत्नींना किंवा कुटुंबातील महिलांना उमेदवारी देण्याची तयारी करत आहेत. तर, काही नेत्यांनी आधीच पर्यायी वॉर्डांमध्ये आपले गणित मांडण्यास सुरुवात केली आहे.
 
महामुंबई विभागात एकूण नऊ महापालिकांसाठी आज आरक्षण सोडत होणार आहे. यामध्ये मुंबई महापालिका, ठाणे, नवी मुंबई, कल्याण-डोंबिवली, उल्हासनगर आणि भिवंडी या प्रमुख महापालिकांचा समावेश आहे. त्यासोबतच पनवेल, मीरा-भाईंदर आणि वसई-विरार महापालिकांमधील आरक्षणाचाही निर्णय या सोडतीत होणार आहे.
या सोडतीतून महिलांसाठी, अनुसूचित जाती-जमातींसाठी तसेच इतर मागासवर्गीय घटकांसाठी राखीव प्रभाग निश्चित करण्यात येणार आहेत. त्यामुळे कोणता प्रभाग कुणासाठी राखीव राहणार, यावरून स्थानिक राजकारणात मोठी हालचाल होणार आहे. काही ठिकाणी इच्छुक नेत्यांनी आधीच आपल्या संघटनांना सज्ज केले असून, आरक्षणानंतर लगेच प्रचार मोहीम सुरू करण्याचे नियोजन केले आहे.
 
या प्रक्रियेमुळे राज्यातील राजकीय वातावरण तापण्याची चिन्हे दिसत आहेत. पक्षांमध्ये तिकिटासाठी स्पर्धा वाढणार असून, अनेक ठिकाणी नवीन चेहरे उदयास येण्याची शक्यता आहे. आरक्षणामुळे काही अनुभवी नगरसेवकांना आपला प्रभाग सोडून इतरत्र नशिब आजमवावे लागेल. परिणामी, स्थानिक पातळीवरील सत्तासंतुलन पूर्णपणे बदलण्याची शक्यता आहे.
राज्याच्या राजकीय पटलावर महापालिका निवडणुका हा एक महत्त्वाचा टप्पा असतो. प्रत्येक पक्षासाठी ही निवडणूक प्रतिष्ठेची मानली जाते कारण महापालिकांचा अर्थसंकल्प मोठा असतो आणि स्थानिक पातळीवर जनाधार वाढवण्यासाठी या संस्था निर्णायक भूमिका बजावतात. त्यामुळे प्रत्येक राजकीय पक्षाने या सोडतीच्या आधारे आपली रणनीती आखण्यास सुरुवात केली आहे.
 
आज निघणाऱ्या आरक्षण सोडतीनंतर पुढील काही दिवसांत राज्यभर राजकीय हालचाली वेग घेतील. कोणता पक्ष कुठे स्वबळावर उतरणार, कुठे युती साधणार, हे सर्व या आरक्षणाच्या निकालावर ठरणार आहे. त्यामुळे सध्या संपूर्ण राज्याचे लक्ष या आरक्षण सोडतीकडे लागले आहे आणि राजकीय नेत्यांसाठी ही रात्र नक्कीच जागरणाची ठरणार आहे.
 

 

Share

Image Courtesy:

This article is based on publicly available information from credible sources (as mentioned above) and has been restructured using a combination of AI tools and manual editorial inputs to enhance clarity and readability. While we aim to maintain accuracy, there may be unintentional errors or misinterpretations. If you come across any incorrect or misleading information, please report it to us at info@bmcelections.com.